Prawo Karne w Norwegii

Na dole znajdziesz informacje na temat twoich praw w sprawach karnych.

  1. Prawo do adwokata w sprawach karnych 
  2. Różne sformułowania 
  3. Przesłuchanie policyjne 
  4. Grzywny 
  5. Przeszukanie i nakaz rewizji 
  6. Areszt tymczasowy 
  7. Rozprawa sądowa 
  8. Rozpoczęcie procesu w rozsądnym terminie 
  9. Adwokat poszkodowanego 
  10. Zmiana adwokata

1. PRAWO DO ADWOKATA W SPRAWACH KARNYCH 

Jeśli jesteś podejrzany lub oskarżony o popełnienie przestępstwa masz prawo do pomocy prawnej poprzez adwokata na każdym etapie sprawy. W niektórych przypadkach trzeba samemu pokryć koszty korzystania z adwokata/obrońcy. 

W norweskim prawie karnym główną zasadą jest, że dopóki sprawa jest zarejestrowana na policji/prokuraturze i jest tylko na etapie śledczym wtedy musisz samemu pokryć pomoc prawną lecz jeśli sprawa zostanie przesłana do rozprawy w sądzie to masz prawo do darmowej pomocy prawnej przy procedurze sprawy. 

Są też wyjątki: 

  • Jeśli prokuratura ubiega się o areszt tymczasowy przed rozprawą w sądzie (po norwesku: varetektsfengsling) to automatycznie urząd wyznacza Tobie obrońce. W tej sytuacji możesz tez samemu wybrać obrońce bez dodatkowych opłat jeśli nie chcesz mieć obrońcy, którego urząd Ci wyznaczył. W tych sytuacjach norweski rząd pokrywa koszty twojego adwokata nawet w przypadkach, gdzie wybrałeś innego obrońce niż ten, który został Ci wyznaczony przez urząd. 
  • Drugim wyjątkiem do darmowej pomocy prawnej przed rozprawą jest to jeśli są do tego szczególne powody. Np. jeśli sprawa jest szczególnie trudna prawnie lub faktycznie i w przypadkach, gdzie oskarżony szczególnie potrzebuje pomocy (np. trudności językowe). 

W tym punkcie wpadają też sprawy na temat jazdy pod wypływem alkoholu. W takich przypadkach oskarżony musi samemu pokryć pomoc prawną lecz jako wyjątek można się ubiegać o pokrycie kosztów poprzez urząd jeśli są do tego szczególne powody opisane w punkcie b). 

2. RÓŻNE SFORMUŁOWANIA 

  • Jeśli jesteś podejrzany (po norwesku: mistenkt) w sprawie karnej oznacza to, że policja twierdzi, że jest uzasadnione prawdopodobieństwo, że popełniłeś przestępstwo w sprawie, w której policja przeprowadza śledztwo. Na tym etapie masz ograniczone prawa ale zawsze masz prawo żeby mieć adwokata obecnego przy przesłuchaniach policyjnych. 
  • Jeśli jesteś oskarżony używając norweskiego słowa ”siktet” oznacza to, że policja uważa, że jest ”uzasadnione podejrzenie” przeciwko Tobie. W tej sytuacji policja może wykonywać środki procedury karnej m.in. przeszukanie mieszkania, konfiskowanie przedmiotów oraz areszt tymczasowy. Masz pełne prawo do wglądu do dokumentów w sprawie dopóki wgląd nie zaszkodzi śledztwu. O prawie do darmowej pomocy w przypadkach tymczasowego aresztowania przed rozprawą, kliknij tutaj.
  • Jeśli jesteś oskarżony używając norweskiego słowa ”tiltalt” oznacza to, że policja i prokurator twierdzi, że można udowodnić ponad wszelką wątpliwość, że jesteś winny. Sprawa zostanie wtedy rozpatrzona w sądzie. W tej sytuacji masz prawo do darmowej pomocy prawnej poprzez obrońce w większości spraw i pełen wgląd do wszystkich dokumentów w sprawie. 

3. PRZESŁUCHANIE POLICYJNE 

Nie masz obowiązku zeznawania na policji. Jako podejrzany lub oskarżony w sprawie karnej masz prawo do całkowitego odmówienia zeznawania na policji. Dla policji konieczne są zeznania podejrzanego aby potwierdzić podejrzenia przeciwko niemu. Dlatego jeśli są wątpliwości na temat twojej roli w sprawie powinieneś przemyśleć odmówienie zeznawania. Zwłaszcza w sytuacjach gdzie jesteś tymczasowo aresztowany. Jeśli jesteś podejrzany i zamierzasz zeznawać na policji powinieneś ubiegać się najpierw o rozmowę z twoim adwokatem. Wszystkie twoje rozmowy z policją mogą być używane przeciwko Tobie jeśli sprawa zostanie proceduro wana przed sądem. Jeśli się tłumaczyłeś inaczej w sądzie niż w poprzednich zeznaniach na policji to twoje policyjne zeznania zostaną przeczytane na głos w sądzie i może to zaszkodzić Twojej sprawie i wiarygodności. 

4. GRZYWNY 

Mniej poważne przestępstwa kończą się grzywną. Jeśli akceptujesz grzywnę to przyznajesz się jednocześnie do popełnienia aktualnego przestępstwa. Jeśli nie akceptujesz grzywny sprawa zostanie przesłana do rozprawy w sądzie. W takich sprawach musisz sam opłacić pomoc prawną. 

5. PRZESZUKANIE I NAKAZ REWIZJI 

Jeśli jesteś w sytuacji gdzie podany jest na Ciebie nakaz rewizji należy zawsze poprosić o decyzje sądu nakazu rewizji. Jeśli nie ma sądowej decyzji o nakazie rewizji domagaj się o zanotowanie Twojej uwagi, że sprzeciwiasz się nakazowi przeszukania i wtargnięcia do Twojego mieszkania. Skontaktuj się z twoim adwokatem, ponieważ przeszukanie zazwyczaj robione jest jednocześnie z aresztowaniem tymczasowym. 

6. ARESZT TYMCZASOWY 

Aresztowanie tymczasowe jest formą aresztowania w czasie śledczym i jest używane żeby uniknąć zniszczenia lub zmienienia dowodów. Alternatywnie areszt tymczasowy jest używany w przypadkach gdzie oskarżony może mieć zamiar ociec przed policją. Decyzję o tymczasowym aresztowaniu wydaje sąd w rozprawie sądowej po prezentacji sprawy gdzie oskarżony ma prawo i okazje do zeznawania. W takich sytuacjach masz prawo do adwokata. Domagaj się mieć wystarczająco czasu przed rozprawą żeby przedyskutować problem z twoim adwokatem. Jeśli sądzisz, że masz za mało czasu żeby przedyskutować sprawę z twoim adwokatem poproś adwokata aby to zostało wpisane w protokole sądowym. Wg zasad masz prawo do ”sprawiedliwego procesu” karnego i jeśli Twój obrońca nie ma wystarczająco dużo czasu do przygotowania się to proces nie jest sprawiedliwy. 

7. ROZPRAWA SĄDOWA 

Jak zacznie się rozprawa w sądzie tzn. że Twój adwokat miał wystarczająco czasu aby przygotować sprawę. Dowody na twoją korzyść zostaną przedstawione przed sądem. Wg procedury oskarżony oraz świadkowie zostaną przesłuchani a dokumenty zostaną zaprezentowane. Wyroki z pierwszej instancji sądowej mogą być apelowane do drugiej instancji. 

8. ROZPOCZĘCIE PROCESU W ROZSĄDNYM TERMINIE 

Konwencja Europejska Praw Człowieka wymaga, że rozprawa sądowa w sprawie karnej ma się zacząć ”w rozsądnym terminie” po oskarżeniu osoby o popełnienie przestępstwa. Jeśli sprawa jest na policji więcej niż rok trzeba sprawdzić czy przepisy konwencyjne nie zostały złamane poprzez prokuratora. Można poprzez adwokata napisać skargę do Komisji Praw Człowieka. 

9. ADWOKAT POSZKODOWANEGO 

Jeśli jesteś ofiarą przestępstwa masz ograniczone prawa. Głównie prokuratura traktuje Cię jako świadka lecz są wyjątki: 

  • ofiary poważnych przestępstw z użyciem przemocy oraz przestępstwa na tle seksualnym mają prawo do adwokata na koszt rządu, 
  • poszkodowani mogą żądać odszkodowania od sprawcy, 

Adwokat poszkodowanego może pomóc poszkodowanemu przy rozprawie karnej oskarżonego i może się ubiegać o odszkodowanie dla ofiary/poszkodowanego. Ma on też prawo do wypowiedzenia się w sądzie w imieniu ofiary. 

10. ZMIANA ADWOKATA 

Jeśli jesteś oskarżony w sprawie karnej i urząd wyznaczył Tobie obrońce to masz mimo to prawo do zmienienia adwokata bez żadnych dodatkowych kosztów. Żeby zmienić adwokata wystarczy skontaktować się z twoim wybranym adwokatem lub poinformować obecnego adwokata, że chcesz zmienić go na kogoś innego. Jeśli potrzebujesz więcej informacji na temat prawa karnego lub jesteś oskarżony w sprawie karnej i potrzebujesz pomocy skontaktuj się z nami. U nas znajdziesz pomoc po polsku.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *